Gepost door: Eric Masseus | 01/12/2013

Billijkheid: het belang van een verstandige flexibiliteit

Onderstaande tekst trof mij vandaag bij het lezen van een boek van Jutta Burggraf (1952-2010) – ‘Persoonlijke vrijheid, een geschenk van God’.

De epikeia (Grieks voor billijkheid) is een oude deugd die verbonden is met die van de prudentie. Prudentie betekent dat men ‘de wet volgens de geest van de wetgever interpreteert’ en niet volgens de ‘dode letter’. Het gaat om een logische afleiding van het principe “men moet God meer gehoorzamen dan de mensen”.
In de tijd van Christus was de mechanische en uiterlijke vervulling van de wet het belangrijkste geworden. De fijngevoeligheid van het geweten was naar een tweede plan geschoven. Men betaalde tienden van munt, dille en komijn, maar men veronachtzaamde de belangrijker zaken van de wet: het rechtvaardige oordeel, de barmhartigheid en het geloof. De Farizeeën hielden het hele volk voortdurend in een gewetensconflict. De eerzame Israëliet veranderde eerst in een slaaf van de wet en daarna in een slaaf van degenen die de wettekst interpreteerden.
(…)
De epikeia verzwakt de kracht van de wet niet, maar doet het tegenovergestelde: degene die haar toepast heeft het verlangen om de wil van de wetgever volledig te vervullen. Soms zal hij geneigd zijn om de handeling die de wettekst voorschrijft niet uit te voeren, andere keren kan hij zich verplicht voelen om een goed werk te verrichten dat geen enkele wet hem oplegt, zoals bijvoorbeeld het afzien van bepaalde rechten en voordelen, hoezeer de wet die ook beschermt.
(…)
Hiermee is duidelijk geworden dat de epikeia niet als een motto voor de opstandige mens gezien kan worden en ook niet als een laatste oplossing voor bijzondere en uitzonderlijke gevallen. Het begrip behoort tot het meest authentieke ethische denken en tot de belangrijkste waarden van de christelijke moraal. Sommigen vinden het maar niets om aan iedere christen het recht toe te kennen om onafhankelijk van de geschreven wet te beslissen. Dit kan ons ervan overtuigen dat een solide vorming voor iedereen een urgente noodzaak is. De epikeia is echter geen uitzondering maar een normale opdracht voor iedere christen die meerderjarig is.
(…)

Norbert W. Bolz, Duits media- en communicatiewetenschapper, hoogleraar mediawetenschappen aan de TU Berlin.

Norbert W. Bolz, Duits media- en communicatiewetenschapper, hoogleraar mediawetenschappen aan de TU Berlin.

De Berlijnse mediawetenschapper Norbert Bolz verwijt de media een massale campagne tegen de katholieke kerk. (door Christoph Arens, KNA, eerder gepubliceerd op http://www.kath.net )

De prefect van de Congregatie van de Geloofsleer, aartsbisschop Gerhard Ludwig Müller, spreekt van “pogromstemming” ten aanzien van katholieken [in Die Welt nam rabbijn David Rosen van het Amerikaans-Joodse Comité voor Interreligieuze Dialoog het op voor aartsbisschop Müller, EM], de Keulse kardinaal Joachim Meisner beklaagt zich over “katholiekenfobie”. De Berlijnse mediawetenschapper Norbert Bolz vindt dat echter overdreven. Desondanks verwijt hij de media in een interview met Katholische Nachrichten-Agentur (KNA) een massale campagne tegen de katholieke kerk.

Meneer Bolz, is er sprake van een pogromstemming tegen katholieken of op z’n minst een katholiekenfobie in de samenleving?

Het woordgebruik lijkt mij toch enigszins overdreven, ofschoon de waarnemingen een kern van waarheid bevatten. Kardinaal Meisner en aartsbisschop Müller zien zichzelf in het defensief en interpreteren de wereld alleen nog vanuit dit perspectief. Ze verwarren hierbij echter de openbare mening met de geopenbaarde mening.

Lees Verder…

Gepost door: Eric Masseus | 12/02/2013

Negen sleutels tot geloofscommunicatie

Juan Manuel Mora

Juan Manuel Mora

Artikel uit L’Osservatore Romano over het effectief en overtuigend communiceren van de christelijke boodschap in de context van onze hedendaagse samenleving. Centraal staat de naastenliefde.

17 februari 2012: Juan Manuel Mora // L’Osservatore Romano

Uit een artikel van de hand van Juan Manuel Mora, hoogleraar aan de faculteit Institutionele Communicatie van de Universiteit van Navarra en van 1991 tot 2006 werkzaam voor het Informatiebureau van het Opus Dei in Rome. Hij combineerde zijn professionele werk en consulting met lesgeven en wetenschappelijk onderzoek.

De Kerk heeft zich altijd gezien als een boodschapper, aan wie de Blijde Boodschap is geopenbaard en toevertrouwd om het aan anderen door te geven. Het is een oude en tegenwoordig ook een urgente kwestie. Recente pausen, van Paulus VI tot Benedictus XVI, hebben steeds aangedrongen op de noodzaak de wijze van geloofscommunicatie te verbeteren. Lees Verder…

Gepost door: Eric Masseus | 19/09/2012

Het geheim van Libanon

Paus Benedictus XVI ontmoet religieuze leiders tijdens zijn bezoek aan Libanon (2012)

De paus lijkt als geen andere wereldleider in staat om een brug te slaan naar de moslimwereld.

Het leek op een scene rechtsreeks uit een handboek voor demonstraties van de Arabische Lente: in chadors gehulde vrouwen met spandoeken, schoolkinderen in strak gestreken uniformen met badges van ayatollah Khomeini zwaaiend met vlaggetjes, moefti’s die toespraken geven. Maar dit was Libanon en sjiieten uit Zuid-Beiroet heten de paus Benedictus XVI welkom in Libanon.

Een vrouw met een zwarte hoofddoek heeft een reis vanuit Baälbek naar Beirut gemaakt, de bustocht werd georganiseerd door Hezbollah. “Dit is een historisch bezoek, ik voel dat de paus vrede naar Libanon komt brengen,” zei ze tegenover de Egyptische krant al-Ahram. “Ik wil de paus bedanken, maar ik wil ook [de secretarisgeneraal van Hezbollah] Hassan Nasrallah danken, voor hun hulp bij het brengen van vrede in Libanon. Het geheim voor vrede is co-existentie.” Lees Verder…

Gepost door: Eric Masseus | 11/06/2012

De zeven meest voorkomende fouten over Vatileaks

Vatileaks

Iedere dag verschijnen er nieuwe details over het ingewikkelde uitlekken van pauselijke documenten. En zo verschijnen er ook steeds vaker onjuistheden. Om het spoor niet bijster te raken, presenteren we hier de zeven meest herhaalde fouten over Vatileaks. (bron: RomeReports.com)

Eerste fout: “de uitgelekte documenten vormen een schandaal”
Nee, het gaat om een honderdtal “vertrouwelijke documenten”. Een aantal bevat ongemakkelijke inhoud, maar niet aanstootgevend, omdat de auteurs er in het kort reële problemen van de Kerk uiteen zetten, zoals bestuurlijke besluiten waar zij het mee oneens zijn.

Er zijn ook verzoeken voor ontmoeting bij, vertrouwelijke rapporten en voorstellen aan Benedictus XVI. De documenten komen snel ter zake en volgen geen lange verhandelingen, omdat men er van uit gaat dat alleen de paus ze leest.

Tweede fout: “De documenten vallen de paus aan”
Nee, het beeld van de paus dat er uit tevoorschijn komt is positief. Uit de uitgelekte teksten leidt men af dat hij nadenkt en de mening vraagt van vele medewerkers voordat hij een besluit neemt.

Wel schaden ze de paus omdat ze een inbreuk betekenen op zijn privacy.

Derde fout: “Het Vaticaan is een slagveld tussen twee partijen”
Nee, er is geen eenheid in de documenten: ze betreffen een veelheid aan onderwerpen en vele departementen. Een van de doelen van het uitlekken is staatssecretaris Tarcisio Bertone en de secretaris van de paus Mgr Georg Gänswein in diskrediet te brengen.

Zoals in andere bureaucratieën bestaan er ook binnen het Vaticaan vele meningen. Maar meningsverschillen mogen niet worden opgevat als vijandigheden.

Vierde fout: “Kardinalen mogen niet worden veroordeeld”
Kardinalen kunnen veroordeeld worden door het Hooggerechtshof van het Vaticaan. Het gaat hier om een tribunaal dat bestaat uit de kardinalen Raymond Burke, Jean-Louis Tauran en Paolo Sardi.

Vijfde fout: “De butler zal worden berecht door een kerkelijke rechtbank”
Nee, de butler en eventuele andere handlangers zullen berecht worden door de burgerlijke rechtbank van de Vaticaanse Staat. De rechters hiervan zijn geen priesters maar leken en hoogleraren van Italiaanse universiteiten.

De Heilige Stoel – die het bestuur voert van de Katholieke Kerk – en staat Vaticaanstad – het territorium waar de paus verblijft – moeten niet worden verward.

Zesde fout: “De butler zal in een geheim proces worden berecht”
Nee, de rechter heeft bepaald dat het gerechtelijk vooronderzoek niet openbaar zal zijn. Als hij besluit tot vervolging over te gaan, zal dat gebeuren in een openbare rechtszitting. In alle fasen van het proces wordt de butler door twee advocaten bijgestaan.

Zevende fout: “De paus zal de butler amnestie schenken”
Dat is geen fout, maar een hypothese. Als Johannes Paulus II vergiffenis schonk aan Ali Agca, dan is het waarschijnlijk dat Benedictus XVI ook Paolo Gabriele zeker vergiffenis zal schenken, is amnestie in juridische zin slechts een mogelijkheid.

Hoe dan ook, dat zal niet gebeuren voordat de zaak is opgehelderd.

Gepost door: Eric Masseus | 02/06/2012

Titus Brandsma patroon Britse ‘Catholic Voices’

Titus Brandsma

Het in Groot-Brittannië succesvolle Catholic Voices heeft als een van haar patronen de Nederlandse zalige Titus Brandsma.

Catholic Voices, een Britse organisatie die in 2010 vanuit kerkelijke zijde de communicatie rond het pausbezoek aan Engeland heeft gecoördineerd, heeft voor haar ‘voices’ een programma voor succesvolle communicatie opgesteld. Naast een gedegen inhoudelijke training over allerlei gevoelige onderwerpen is gebed een belangrijke pijler, zo valt te lezen in het recent uitgegeven boek ‘Catholic Voices, putting the case for the Church in an era of 24-hour news’ (Austen Ivereigh, Kathleen Griffin).

Dat deze benadering in het Verenigd Koninkrijk succes heeft gehad is gebleken, hun inspanningen resulteerde in een positieve publieke opinie. Lees Verder…

Gepost door: Eric Masseus | 20/01/2012

Zwarte legende rond Pius XII

Gary Krupp, Pope Pius XII and World War II. The Documented Truth. Uitg. Pave the Way Publishing, 225 pp., pb (A4-formaat). Zie ook http://www.ptwf.org.

Toen Pinchas Lapide (1922-1997) in Utrecht was, haalde hij tijdens een lezing genadeloos uit naar de beschuldigers van Pius XII. “Geen van de grote mogendheden heeft ingegrepen tegen de Holocaust”, fulmineerde hij. “En uitgerekend dat ene ministaatje zonder leger wordt daarop afgerekend.” Geheimzinnige mechanismen zijn in het spel als het gaat om paus Pius XII en diens vermeende ‘zwijgen’. (Recensie Henk Rijkers, Katholiek Nieuwsblad).

Prof. Hans Jansen (de kenner van het antisemitisme, niet de gelijknamige arabist) maakte met enkele goed geschreven en gedocumenteerde boeken gehakt van de mythe, maar toch blijven de lasterpraatjes terugkeren. De ex-katholieke Israëlische Holocaust-historicus Saul Friedländer erkende in gesprek met KN weliswaar dat de kerkelijke veroordeling van de jodenvervolging in Nederland slecht was afgelopen, maar zag daar toch geen rechtvaardiging in.

Rabbi Dalin schreef met The Myth of Hitler’s Pope (2005) een antigif tegen het schunnige boek Hitler’s Pope van John Cornwell, een gesjeesde seminarist. Ook Dalin liet weer gedocumenteerd zien hoeveel joodse levens dankzij de paus werden gered.

Een andere joodse onderzoeker, Gary Krupp, spreekt van de “ergste karaktermoord van de twintigste eeuw”. Krupp, nu 64, probeert met de stichting Pave the way de niet-theologische obstakels tussen jodendom en christendom op te ruimen. Krupp vindt dat Pius XII een heldhaftige rol gespeeld heeft in de oorlog. Hij kwam immers in actie “om een reusachtig aantal joodse levens (zo’n 900.000 – red.) te redden in de hele wereld, terwijl hij omgeven was door vijandige krachten, geïnfiltreerd door spionnen en bedreigd met de dood”.

Het boek van Krupp concentreert zich op bewijzen; brieven, foto’s en krantenartikelen die aantonen dat Pius zich ondubbelzinnig tegen de nazi’s keerde. Hitler van zijn kant plande een inval in het Vaticaan om het hart van de Kerk uit te roeien. Interessant is dat ook de latere pausen Johannes XXIII en Paulus VI in opdracht van de toenmalige paus actief betrokken waren bij het redden van joodse levens.

Bewonderenswaardig dat Krupp zich zo voor het eerherstel van Pius XII inzet. Hij doet het uit dankbaarheid. “In het jodendom is dat een van de belangrijkste karaktertrekken waar je over moet beschikken, het maakt deel uit van de joodse wet. Ondankbaarheid is een van de slechtste eigenschappen en dit (de belastering van Pius XII) is ondankbaarheid wat mij betreft.”

Gary Krupp, Pope Pius XII and World War II. The Documented Truth. Uitg. Pave the Way Publishing, 225 pp., pb (A4-formaat). Zie ook www.ptwf.org.

Gepost door: Eric Masseus | 20/01/2012

Katholieke verloskundigen tegen ziekenhuis

Twee Schotse katholieke verloskundigen hebben hun ziekenhuis aangeklaagd omdat zij niet langer medewerking aan abortus mogen weigeren. Dat meldt The Scotsman.

De twee, die al jaren bij de kliniek in Glasgow werkten, wezen tot nu toe actieve deelname aan abortussen af. Veranderingen in de organisatie van het ziekenhuis en de sluiting van een andere instelling leidden echter tot een toename van het aantal abortussen. De kliniek stond hierop de verloskundigen Concepta Wood (51) en Mary Doogan (57) niet langer toe, medewerking aan abortus te weigeren.

Na verschillende arbeidsrechtelijke gesprekken en hoorzittingen hebben de twee de zaak nu voor een rechtbank in Edinburgh gebracht. Zij beroepen zich op hun recht op godsdienst- en gewetensvrijheid volgens paragraaf 9 van het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens. Zij stellen dat volgens hun geloof het menselijk leven vanaf de conceptie heilig is. Meewerken aan een beëindiging van een zwangerschap maakt hen medeplichtig aan een zwaar vergrijp tegen het menselijk leven, aldus de twee.

Waarnemers voorzien een meerdaagse behandeling van de zaak.

Gepost door: Eric Masseus | 30/12/2011

October Baby (trailer)

Hannah is een knappe negentienjarige eerstejaarsstudente. Ondanks haar energieke (soms wat naïeve) persoonlijkheid, heeft Hannah zich altijd een buitenstaander gevoeld. Er mist iets. Ze heeft altijd een diepgeworteld gevoel gehad dat zij geen bestaansrecht heeft. Als ze er achter komt dat ze geadopteerd slaat het in als een bom, maar Hannah’s wereld wordt nog meer ondersteboven gezet als ze hoort waarom het haar nooit eerder is verteld; ze blijkt de overlevende van een mislukte abortus. Wanhopig op zoek naar antwoorden, onderneemt ze met enkele vrienden een reis om haar biologische moeder te vinden.

Gepost door: Eric Masseus | 27/12/2011

Epic:120 – Wij zijn de Katholieke Kerk

Door alle terechte opschudding over seksueel misbruik begaan door met name priesters en geestelijken binnen de katholieke gemeenschap (met name in de jaren 50 en 60 van de door Deetman onderzochte periode 1945-1981), de schade die het heeft toegebracht aan de slachtoffers, maar vooral ook het uitblijven van een adequate reactie van de kerkelijke leiding (bisdommen en congregaties), verliezen veel Nederlanders uit het oog dat de katholieke gemeenschap vanuit een christelijke inspiratie ook heel veel goeds heeft gebracht.

Vele oprechte katholieken hebben zich in het verleden ingezet voor kerk en maatschappij en doen dat nog steeds. De meeste van hen onwetend over de ernst en omvang van het seksueel misbruik binnen de eigen gemeenschap. De harde conclusies van de commissie Deetman zijn overduidelijk. Katholieken in Nederland voelen zich hierdoor beschaamd, gekwetst en soms zelfs verraden.

Om juist deze grote groep mensen een hart onder de riem te steken staat hieronder een (typisch Amerikaanse video), waarin de successen van de katholieke gemeenschap voor de gemeenschap als geheel wordt weergegeven. Daar mogen we God, en Hem alleen, dankbaar voor zijn.

 

De christelijke inspiratie die voorheen heeft geleid tot de successen in deze video, kan ook de inspiratie zijn bij het omslaan van deze inktzwarte bladzijde in de geschiedenis van de Katholieke Kerk. Veel gebed, werk en inzet van oprechte katholieken is daarom vereist om ten minste:

  • misbruikslachtoffers waar mogelijk bij te staan en te compenseren;
  • maatregelen te treffen die herhaling voorkomen;
  • een open cultuur bewerkstelligen zodat bij misbruik onmiddellijk, zonder aanziens des persoons, de juiste maatregelen kunnen worden getroffen.

De Catechismus van de Katholieke Kerk (punt 827) roept in herinnering, dat alle leden van de Kerk inclusief de bedienaars zondaars zijn. De Kerk zoals gesticht door Christus blijft echter heilig, omdat Christus “heilig, schuldeloos en onbesmet is, geen zonde heeft gekend, maar alleen de zonden van het volk kwam uitboeten”. Nu we de afgelopen dagen de geboorte van Christus hebben gevierd, zou ik het persoonlijk prijzenswaardig vinden als ook de Nederlandse katholieken de aanwijzing van paus Benedictus XVI gericht aan de Ierse Katholieke Kerk op 19 maart 2010 zouden volgen:

De Veertigdagentijd van dit jaar wordt beschouwd als een tijd van gebed voor een uitstorting van Gods barmhartigheid en gaven van heiligheid en kracht van de Heilige Geest over de Kerk in uw land. Ik nodig u allen uit om uw boetedoening op vrijdag het gehele jaar van nu af tot Pasen 2011 aan dit doel te wijden.

Wij zijn de Katholieke Kerk en dat schept verplichtingen! … maar wie ben ik om dat te zeggen.

Older Posts »

Categorieën

%d bloggers liken dit: